• Η ενδομητρίωση προκαλείται από κύτταρα παρόμοια του ενδομητρίου. ‘Oπως και αυτό, αιμορραγούν κατά την περίοδο και προκαλούν πόνο, φλεγμονή και υπογονιμότητα.
  Κατά τη διάρκεια της επέμβασης μπορούμε να δούμε μόνο εκείνα τα κύτταρα που ομαδοποιούνται και σχηματίζουν οζίδια, αυτές τις εστίες δηλαδή που είναι ευδιάκριτες με την κάμερα, άρα πάντα χειρουργούμε λαπαροσκοπικά με κάμερα υψηλής ευκρίνειας HD. Ανοιχτό χειρουργείο στην ενδομητριωση απλά σχεδόν απαγορεύεται.
• Η διακοπή της περιόδου, είτε φυσικά (μέσω εγκυμοσύνης) είτε μέσω φαρμακευτικών σκευασμάτων (χάπια, ενέσεις με ανάλογα που σταματούν την περίοδο) ,είναι απαραίτητη για τον έλεγχο των πιθανώς εναπομεινάντων μικροκυττάρων καθώς μειώνει την πιθανότητα επανεμφάνισης της νόσου μετά το χειρουργείο.
• Οι περίπλοκες περιπτώσεις απαιτούν έμπειρους χειρουργούς με εξαιρετική γνώση της νόσου, της ανατομίας και ειδική εκπαίδευση, ώστε να μπορούν να αφαιρέσουν τις ενδομητριωσικές εστίες και τις εμφυτεύσεις χωρίς επιπλοκές. Σημασία έχει να αφαιρεθεί όλη η νόσος για να μην πονάει η γυναίκα αλλά να μείνουν πίσω λειτουργικά όργανα, μήτρα, σάλπιγγες ,ωοθήκες για επίτευξη γονιμότητας.
• Η πρώτη χειρουργική επέμβαση τείνει να είναι ευκολότερη από τις πιθανές επόμενες και είναι η πιο σημαντική στο να μην υπάρχουν επόμενες, συνεπώς αναζητήστε κάποιον με εμπειρία στον τομέα από την αρχή και όχι εκ των υστέρων..
• Η εκτομή-αφαίρεση της ενδομητρίωσης είναι καλύτερη από την καυτηρίαση..
• Δεν είναι βέβαιο ότι η αφαίρεση των μικρών εστιών ενδομητρίωσης θα μπορούσε να αποφέρει πραγματικό όφελος στη ποιότητα ζωής ή τη γονιμότητα της ασθενούς, δηλαδή ναι στο χειρουργείο αλλά όχι με το παραμικρό, υπάρχουν συγκεκριμένες ενδείξεις σύμφωνα με την ηλικία της ασθενούς, τον πόνο και την επιθυμία γονιμότητας της κάθε γυναίκας.
• Οι απεικονιστικές εξετάσεις όπως η μαγνητική τομογραφία είναι πολύ δύσκολο να διακρίνουν μεταξύ της ενδομητρίωσης και των συμφύσεων ή της ίνωσης από π.χ. προηγούμενη χειρουργική επέμβαση.
• Αυτό που θα καθοδηγήσει την ανάγκη για δεύτερη χειρουργική επέμβαση είναι η κλινική κατάσταση της ασθενούς (ο πόνος και η επιθυμία για γονιμότητα).
• Οι σωματικές ασκήσεις, η διατροφή, ο βελονισμός και η φυσιοθεραπεία βοηθούν πολύ στην αντιμετώπιση του πόνου (πολλοί το παραμελούν αυτό!)
• Οι απεικονιστικές εξετάσεις, κυρίως το ετήσιο υπερηχογράφημα και η μαγνητική τομογραφία, βοηθούν στον εντοπισμό της νόσου, των εστιών της ενδομητρίωσης στα άλλα όργανα, και στην προετοιμασία για την σωστή χειρουργική επέμβαση.
• Για την σωστή αξιολόγηση της ενδομητρίωσης είναι απαραίτητο το ιστορικό και η φυσική εξέταση από έμπειρο και εξειδικευμένο γιατρό. .
• Ποτέ δεν πρέπει να τρομοκρατείται η γυναίκα. Ο φόβος της επέμβασης είναι κάτι φυσικό. Είναι φυσιολογικό να φοβάται μια γυναίκα που θέλει να κάνει παιδιά, όταν ακούει από έναν γιατρό ότι η ένδειξη για να ανακτήσει την ποιότητα ζωής και τη γονιμότητά της είναι να κάνει μια γυναικολογική επέμβαση.
• Για αυτό τον λόγο έχει αναπτυχθεί η αναπαραγωγική χειρουργική που στόχο έχει να διαφυλάξει την γονιμότητα της γυναίκας καταπολεμώντας τον πόνο και την υπογονιμότητα που προκαλεί η ενδομητρίωση.
• Το πιο σημαντικό είναι να γνωστοποιηθεί και να γίνει ευρέως γνωστή η μάχη κατά της ενδομητρίωσης και κάθε γυναίκα που πάσχει να ξέρει ότι δεν είναι μόνη!